Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, 2022’de İstanbul’da varılan ancak Ukrayna’nın daha sonra vazgeçtiği mutabakata atıfta bulunarak, olası müzakerelerde İstanbul anlaşmalarının temel oluşturabileceğini ifade etti. Çin’e resmi ziyareti sırasında Rus gazetecilere konuşan Putin, Ukrayna Savaşı ve Batı ile yaşanan gerginlik hakkında önemli açıklamalarda bulundu.
Türkiye’nin arabuluculuğunda Mart 2022’de İstanbul’da gerçekleştirilen görüşmelerde varılan uzlaşma taslağına değinen Putin, “Rus birlikleri Kiev’den çekilir çekilmez Kiev’deki siyasiler müzakere sürecinden çekildi. Bir kez daha aldatıldık” dedi.
İstanbul mutabakat taslağının Ukrayna ile müzakereler için bir temel oluşturabileceğini belirten Putin, Rusya’nın hiçbir zaman müzakereleri reddetmediğini vurgulayarak, “Ancak şu an kimle nasıl masaya oturabileceğimizi ve kime ne ölçüde güvenebileceğimizi anlamamız gerekiyor” ifadelerini kullandı.
İstanbul Sürecinde Neler Oldu?
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın ev sahipliğinde Dolmabahçe’deki Cumhurbaşkanlığı Çalışma Ofisi’nde gerçekleşen görüşmelerde, Ukrayna’nın askeri tarafsızlığı kabul ettiği ve Türkiye ile ABD gibi ülkelerin garantörlüğünü istediği ortaya çıkmıştı.
Ukrayna heyetine başkanlık eden David Arahamiya, Kasım ayında verdiği bir röportajda, Rusya’nın Ukrayna’nın askeri tarafsızlığı kabul etmesi ve NATO üyeliğinden vazgeçmesi durumunda savaşı bitirmeye hazır olduğunu belirtmişti. Arahamiya, dönemin İngiltere Başbakanı Boris Johnson’ın 9 Nisan’da Kiev’e sürpriz bir ziyarette bulunarak hiçbir şey imzalanmamasını ve savaşa devam edilmesini istediğini söylemişti.
Almanya’nın eski başbakanlarından Gerhard Schröder de, Ukrayna’nın o dönem bir anlaşma imzalamaya ikna olduğunu ancak ABD’nin buna izin vermediğini ifade etmişti.
Zelenskiy’nin Siyasi Meşruiyeti Sorusu
Putin, Çin’de Rus gazetecilere yaptığı açıklamalarda, müzakerelere hazır olmakla birlikte muhatabın meşruiyetinin de önem taşıdığı mesajını verdi. Ukrayna’da olağanüstü hal nedeniyle seçimler yapılmayacak olmasına rağmen, Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy’nin görev süresi 20 Mayıs’ta doluyor.
Zelenskiy’nin siyasi meşruiyetinin olası müzakerelerde bir sorun oluşturup oluşturmayacağı sorusunu yanıtlayan Putin, bunun Ukrayna anayasa mahkemesinin ve siyasal sisteminin karar vereceği bir konu olduğunu belirterek, “Ancak konu Rusya’yı da ilgilendiriyor. Gelecekte Ukrayna ile savaş konusunda bir anlaşma imzalanacak olursa doğru kişiyle imzalandığından emin olunması gerekir. Bu kadar hayatî bir alanda belgeleri meşru yetkililerle imzalamalıyız” diye konuştu.
