Pakistan, BM İnsan Hakları Yüksek Komiseri Volker Türk’ün ülkenin 27. Anayasa Değişikliği hakkındaki eleştirilerine sert karşılık verdi. Değişiklik, Orgeneral Asim Munir ve diğer üst düzey komutanlara ömür boyu yargı dokunulmazlığı sağlayan düzenlemeler içeriyor.
Dışişleri Bakanlığı, BM’nin açıklamasını “asılsız ve yersiz” olarak nitelendirirken, anayasa değişikliklerinin “Pakistan halkının seçilmiş temsilcilerinin yetkisi dahilinde olduğunu” vurguladı.
BM: “Yargı bağımsızlığı zarar görebilir”
Volker Türk, 27. değişiklik için tıpkı geçen yılki 26. değişiklikte olduğu gibi yeterli kamuoyu tartışması yapılmadığını söyledi.
Türk’e göre değişikliklerin aceleyle geçirilmesi, yargı bağımsızlığını zayıflatabilir ve orduya hesap verilebilirlik konusunda soru işaretleri yaratabilir.
27. değişiklik neleri içeriyor?
Ay başında Senato ve Ulusal Meclis’ten geçen tasarı, Pakistan’ın askeri yapısında önemli değişiklikler öngörüyor:
-
Başkanlık makamı altındaki “Ordu Başkanı” ve yeni kurulacak “Savunma Kuvvetleri Komutanı” görevinin belirlenme usullerinde değişiklik
-
Kara, hava ve deniz kuvvetleri için mareşallik (field marshal, marshal of the air force, admiral of the fleet) rütbelerinin genişletilmesi ve bazı rütbelerin ömür boyu unvan haline gelmesi
-
Yeni bir federal anayasa mahkemesi kurulması
-
Yüksek mahkeme yargıçlarının atanmasında değişiklikler
-
Eyalet kabinelerinin oluşturulmasına dair yeni kurallar
Yerel basına göre değişiklikler, Mayıs ayında Hindistan ile yaşanan kısa süreli çatışmadan sonra ordu içinde ortaya çıkan “daha entegre bir komuta yapısı” ihtiyacından kaynaklanıyor.
Söz konusu çatışmanın ardından Genelkurmay Başkanı Asim Munir’in Mareşal rütbesine yükseltilmesi dikkat çekmişti. Bu rütbe, Pakistan tarihinde yalnızca ikinci kez verildi.
Askeri gücün artması endişe yaratıyor
Nükleer silaha sahip Pakistan, tarihinin yarısından fazlasında ordu tarafından doğrudan veya dolaylı olarak yönetildi. Bu nedenle, askeri gücü daha da merkezileştiren 27. anayasa değişikliği ülkede yeniden sivil-asker dengesi tartışmalarını alevlendirdi.
