Bolivia seçimleri ülke siyasetinde tarihi bir kırılma noktasına sahne oldu. İlk sonuçlara göre, iktidardaki Sosyalizme Doğru Hareket Partisi (MAS) son 20 yılın en ağır yenilgilerinden birini alırken, seçimler 19 Ekim’de yapılacak ikinci tura kaldı.
Rodrigo Paz sürpriz bir zafer elde etti
Hristiyan Demokrat Parti’den aday olan merkezci senatör Rodrigo Paz, oyların yüzde 32,18’ini alarak birinci sıraya yerleşti. Paz’ın yükselişi, seçim öncesi anketlerde sadece yüzde 10 civarında görülen desteğiyle kıyaslandığında siyasi analistleri şaşırttı.
Bolivia seçimlerinde tarihi yenilgi
Paz, seçim gecesi yaptığı konuşmada “Bolivia yalnızca hükümet değişikliği istemiyor, siyasi sistemde de köklü bir değişim istiyor. Bu bir büyük dönüşümün başlangıcıdır” dedi. Destekçileri ise “yenilenme” sloganları attı.
Quiroga ikinci sırada, MAS ağır yara aldı
Seçimlerde ikinci sırayı yüzde 26,94 ile eski devlet başkanı Jorge “Tuto” Quiroga aldı. Muhafazakâr çizgideki Quiroga, sonuçları kabul ederek ikinci turda yarışacağını duyurdu ve Paz’ı tebrik etti.
İktidar partisi MAS’ın adayı Eduardo del Castillo ise sadece yüzde 3,16 oyda kaldı. Bu sonuç, MAS’ın son nesildeki en kötü performansı oldu.
Seçimin kaybedenlerinden biri de merkez sağdaki Samuel Doria Medina olurken, Medina destekçilerine Paz’ı destekleme çağrısı yaptı.
Ekonomi ve enflasyon seçmenin kararını etkiledi
Seçim atmosferine damga vuran en önemli konu ülkenin kırılgan ekonomisi oldu. Yıllık enflasyon haziran ayında yüzde 23’e yükselerek son 40 yılın zirvesine çıktı. Akaryakıt ve dolar kıtlığı, halkı kripto paralara yöneltirken, birçok Bolivyalı günlük geçimini sağlamakta zorlandığını dile getirdi.
Ekonomist Roger Lopez, “Bolivia uçurumun kenarında. Ülkenin dolar yükümlülükleri var ama döviz yok. Halk gelecek yılların zor geçeceğini biliyor” yorumunda bulundu.
Morales’in boykot çağrısı karşılık bulmadı
Eski başkan Evo Morales, adaylığı reddedildiği için seçimleri boykot çağrısı yapsa da bu çağrı geniş yankı bulmadı. Morales’in siyasi kalesi olan Cochabamba’da küçük çaplı olaylar yaşansa da seçim genel olarak sorunsuz geçti.
Uluslararası gözlemciler, oy verme sürecinde ciddi bir ihlal olmadığını raporladı.
Seçim sonrası beklentiler
Rodrigo Paz ikinci turda muhalefetin desteğini arkasına alırken, Jorge Quiroga radikal değişim vaat ediyor. Quiroga, Venezuela, Küba ve Nikaragua ile ittifaklardan uzaklaşma ve kamu harcamalarında sert kesintiler öneriyor.
Paz ise “50-50 ekonomik model” adını verdiği planıyla kamu kaynaklarının yarısının yerel yönetimlere bırakılmasını savunuyor.
Bolivia’da 26 senatör ve 130 milletvekili de seçildi. Yeni meclis üyeleri 8 Kasım’da göreve başlayacak.
