ABD yönetimi, Çin’in askeri teknolojik ilerlemesini sınırlamak amacıyla, aralarında yapay zeka ve kuantum teknolojileriyle ilgilenen çok sayıda şirketin bulunduğu 80 kurumu ihracat kara listesine aldı. ABD Ticaret Bakanlığı, alınan kararın ulusal güvenliği korumak ve Pekin’in yüksek teknolojili askeri modernizasyonunu yavaşlatmak amacıyla atıldığını duyurdu.
ABD’den Çin’e Teknoloji Freni: Yapay Zeka ve Kuantum Şirketleri Kara Listede
Kara listeye alınan kuruluşların 50’den fazlasının Çin merkezli olduğu bildirildi. ABD’li firmalar bu kurumlara artık hükümet izni olmadan ürün ve teknoloji tedarik edemeyecek. Ticaret Bakanlığı’na göre, bu şirketlerin bazıları Çin ordusuna yapay zeka, süper bilgisayar ve hipersonik silah sistemleri gibi stratejik teknolojiler sağlıyor. Ayrıca iki Çinli şirketin, halihazırda yaptırım altındaki Huawei ve bağlı çip üreticisi HiSilicon’a dolaylı olarak destek verdiği tespit edildi.
ABD, toplamda 27 Çinli firmanın doğrudan askeri modernizasyona katkı sunduğunu, 7 firmanın ise Çin’in kuantum teknolojilerindeki ilerlemesine destek verdiğini açıkladı. Kara listeye alınanlar arasında daha önce Joe Biden döneminde de yaptırımlarla karşılaşan Inspur Group’un altı iştiraki de bulunuyor.
Kararın ardından Çin Dışişleri Bakanlığı sert tepki göstererek Washington’u “ulusal güvenlik” gerekçesini gerekçesiz biçimde genişletmekle suçladı. Pekin, ABD’yi ekonomik baskı araçlarını kötüye kullanmakla itham etti.
Uzmanlar, ABD’nin bu yeni hamlesinin sadece Çinli firmaları değil, aynı zamanda üçüncü ülkeler üzerinden yapılan dolaylı teknoloji transferlerini de hedef aldığına dikkat çekiyor. ABD’li yetkililer, özellikle Nvidia ve AMD gibi firmalara ait ileri düzey yarı iletkenlerin yasa dışı yollarla Çin’e aktarılmasını engellemek için denetimleri sıkılaştıracaklarını duyurdu.
ABD Ticaret Bakanlığı Sanayi ve Güvenlikten Sorumlu Müsteşarı Jeffrey Kessler, söz konusu yaptırımların Trump yönetiminin teknolojik üstünlüğü koruma kararlılığının bir parçası olduğunu belirtti. Kessler, “Varlık listesi, ulusal güvenliğimizi tehdit eden kötü niyetli kullanım risklerine karşı elimizdeki en güçlü araçlardan biridir” dedi.
